سبد خرید

عنوان پروژه:

قائم شهر: برند برنامه بین المللی برای ارتقای شاخص های شهر سبز و پایدار

 

سازمان پیشنهاد دهنده:
هلدینگ ونداد

 

صاحب ایده و تهیه و تنظیم:
دکتر حسن خانی ایوریق
قائم مقام رئیس هلدینگ ونداد

مقدمه
شهرنشینی در سطح محلی و جهانی پیامدهاي زیست محیطی زیادي دارد. ساکنین شهرها مسئول انتشار تقریبا 70 درصد گازهاي گلخانه اي به جو هستند. توسعه شهرنشینی، فضاي سبز حیاتی و زمینهاي قابل کشت و کار را از بین برده و بر منابع آب و انرژي، مدیریت مواد زائد، سیستم فاضلاب و شبکه حمل و نقل فشار وارد میکند. از این رو سنجش عملکرد محیط زیستی شهرها از مواردي است که در این زمینه در سطوح جهانی و از طریق شاخص هاي مختلف مطرح گردیده است و شاخص شهر سبز یکی از شاخص هاي مهم در این زمینه است. در حال حاضر بیش از نیمی از مردم جهان در شهرها زندگی میکنند. بر اساس پیش بینی هاي سازمان ملل، این مقدار به بیش از دو سوم در سال 2050 میرسد. آمریکاي شمالی و جنوبی از عمده ترین مناظق شهرنشینی با بیش از 80 درصد از جمعیت میباشند. این میزان در اروپا بیش از 70 درصد است. سهم آسیا و آفریقا در حدود 40 درصد از جمعیت آنها است. بهرحال در هر قاره مهاجرت از اطراف شهرها به مراکز شهري در حال افزایش است. شاخص شهر سبز معیاري است که شهرها را بر اساس8 بعد توسعه پایدار مقایسه میکند که عبارتند از: CO2، انرژي، ساختمانها، حمل و نقل، مواد زائد و کاربري زمین، آب، هوا و نظارت زیست محیطی. در واقع مجموعهاي از رتبهبندي عملکرد محیط زیستی شهرها در چند قاره شامل شاخص شهر سبز آفریقا، شاخص شهر سبز آسیا، شاخص شهر سبز اروپا، شاخص شهر سبز آمریکاي لاتین و شاخص شهر سبز ایالات متحده و کانادا میباشد. مجموعه تحقیقات شاخص شهر سبز، توسط گروهی از اقتصادانان واحد اکونومیستی انجام شده و حمایت مالی پروژههاي آن هم توسط شرکت سیمنس صورت گرفته است. تحقیقات شاخص شهر سبز در سال 2009 در شهرهاي اروپایی آغاز شد. بیش از 120 شهر در اروپا، آمریکاي لاتین، آسیا، آمریکاي شمالی، آفریقا را پوشش داد. مسئولین واحد اکونومیستی برنامه ریزي کرده اند که 7 شهر در استرالیا و نیوزیلند را هم در اواخر سال 2012 بررسی کند. بر اساس تحقیقات شاخص شهر سبز، در اروپا، کوپنهاگ دانمارك، استکهلم سوئد و اسلو نروژ بالاترین نمره براي عملکرد سبز زیست محیطی بدست آورند. در آمریکا و کانادا چهار شهر اول به ترتیب سانفراسیسکو، ونکور، نیویورك و سیتلید میباشند. سنگاپور و کریتیبا به ترتیب بهترین عملکرد زیستمحیطی را در آسیا و آمریکاي لاتین داشته اند. شاخص شهر سبز، عملکرد زیستمحیطی شهرهاي بزرگ جهان را ارزیابی میکنند. نمرات شاخص شهر سبز، نیاز ضروري شهرها، در کشورهاي در حال توسعه براي قرار گرفتن در مسیر توسعه پایدار را بیان میکند. گزارشات آن، درسهاي کلی، عملکردهاي خاص و بهترین استراتژي در زمینه پایداري محیط زیست شهري شهرها را شرح می دهد. به سایر شهرها کمک میکند تا از عملکرد یکدیگر الگو بگیرند و سیاستها و استراتژيهاي کاهش خسارات زیست محیطی را به مباحثه بگذارند. شهرهاي اروپاي غربی بالاترین نمره را در نیمی از شاخصها داشتند که دلیل آن سابقه طولانی آنها در زمینه آگاهی زیست محیطی عموم مردم میباشد. فرمانداري موفق در سطح شهر و ملی، به شدت پیشرفت توسعه پایدار را پشتیبانی میکند.

فاکتورهاي شاخص شهر سبز
مجموعه شاخص شهر سبز تقریبا 30 شاخص از 8 تا 9 طبقه با توجه به منطقه را اندازه گیري میکند که شامل انرژي، ساختمانها، کاربري زمین، حمل و نقل، آب و تصفیه فاضلاب، مدیریت مواد زائد، کیفیت هوا ، انتشار CO2، و نظارت محیط زیستی میباشد که در پایین به تفصیل آورده شده است. حدود نیمی از این شاخصها کمی هستند. براي مثال سرانه انتشار CO2، سرانه مصرف آب، غلظت آلودگی هوا و نرخ بازیافت. سایر فاکتورها( فاکتورهاي کیفی) ارزیابی هاي کمی سیاستهاي زیست محیطی شهر میباشد. براي مثال تعهدات شهر براي استفاده از منابع انرژي تجدیدپذیر، سیاستهاي کاهش ترافیک و قوانین کیفیت هوا. اندازه گیري شاخصهاي کمی و کیفی با هم، عملکرد فعلی محیط زیستی شهر و همچنین توجه شهر براي سبز شدن را نشان میدهد.

انرژي و CO2
این طبقه شامل شاخصهاي کمی و کیفی به شرح زیر میباشد. الف- انتشار سرانه CO2 به تن. ب- مصرف انرژي به ازاي واحد تولید ناخالص داخلی، ج- سیاست انرژی پاک (اندازه گیري تلاش یک شهر براي کاهش انتشار دي اکسیدکربن در ارتباط با مصرف انرژي). د- برنامه هاي عملی تغییر اقلیم (اندازه گیري استراتژي یک شهر براي متوقف کردن تغییر اقلیم)

کاربري زمین و ساختمانها
براي مثال سرانه انتشار CO2، سرانه مصرف آب، غلظت آلودگی هوا و نرخ بازیافت. سایر فاکتورها (فاکتورهاي، کیفی) ارزیابیهاي کمی سیاستهاي زیست محیطی شهر میباشد، براي مثال تعهدات شهر به استفاده از منابع انرژي تجدیدپذیر، سیاستهاي کاهش ترافیک و قوانین کیفیت هوا. اندازه گیري شاخصهاي کمی و کیفی با هم، عملکرد فعلی زیست محیطی شهر و همچنین توجه شهر براي سبز شدن را نشان میدهد.

حمل و نقل
یک شاخص کمی و دو شاخص کیفی براي این طبقه اندازه گیري میشود. طول شبکه حمل و نقل عالی شامل اتوبوس عبوري سریع، مترو و تراموا، سیاست حمل و نقل عمده شهري (اندازه گیري تلاش شهر براي ایجاد سیستم حمل و نقل عمده و با دوام شهري بعنوان جایگز